Scheelzien

In deze folder kunt u meer lezen over scheelzien. Ook wordt aangegeven wat eraan gedaan kan worden. Het spreekt voor zich dat deze folder niet in de plaats komt van het gesprek met uw arts/orthoptist.

Scheelzien is een afwijking van de stand van de ogen, waarbij de ogen niet meer op hetzelfde punt gericht zijn. Het ontstaat meestal op kinderleeftijd, maar kan ook bij volwassenen optreden.

Scheelzien komt voor bij 3-5% van de bevolking en is niet alleen een cosmetisch probleem, maar kan ook medische problemen geven. De voornaamste reden om scheelzien al op jonge leeftijd op te sporen en te behandelen is om te voorkomen dat er een lui oog ontstaat. Een lui oog ziet slecht en is alleen bij jonge kinderen met succes te behandelen.

Als scheelzien op latere leeftijd ontstaat, geeft het vaak meer directe klachten, zoals dubbelzien of hoofdpijnklachten.

De oorzaak van scheelzien is niet altijd bekend.

Mogelijke oorzaken zijn:

• Erfelijkheid;
• Aangeboren scheelzien;
• Oogbewegingsstoornis;
• Infectieziekten of ongeval;
• Ongecorrigeerde brilafwijking.

Een ongecorrigeerde verziendheid (plus-bril) kan scheelzien veroorzaken. Dit komt doordat verziende ogen zich extra moeten inspannen om scherp te zien. Deze extra inspanning leidt tot scheelzien, waarbij het oog naar binnen draait.

Als scheelzien al op jonge leeftijd ontstaat, schakelen de hersenen automatisch één beeld uit, om te voorkomen dat het kind dubbel ziet. Als steeds hetzelfde oog enige tijd achter elkaar wordt uitgeschakeld, leert het oog niet kijken.

Men spreekt dan van een lui oog. Als de ogen beurtelings scheel kijken, is de kans op een lui oog klein.

Een lui oog kan al op zeer jonge leeftijd ontstaan en gaat niet vanzelf over! Wel kan het worden verholpen als er tijdig met de behandeling wordt gestart, in elk geval vóór het achtste jaar. Behandeling na het achtste jaar is meestal niet zinvol.

Het scheelzien wordt pas operatief gecorrigeerd nadat de behandeling van het luie oog heeft plaatsgevonden.

De behandeling van het luie oog kan volgens een aantal methoden:

• Afplakken of afdekken van het goede oog, om het zien van het luie oog te verbeteren.
• Zo nodig voorschrijven van een bril om het beeld dat het luie oog ontvangt, maximaal scherp te krijgen.
• Een enkele keer wordt het goede oog gedruppeld in plaats van afgeplakt.

Overigens zijn bij al deze behandelingen regelmatige controles nodig om de resultaten te kunnen vaststellen.

Een flinke scheelziensafwijking is duidelijk zichtbaar. Maar er zijn ook kleine scheelziensafwijkingen die minder ernstig lijken. Toch kan een kleine scheelziens-afwijking ook ernstige gevolgen hebben. Een kleine afwijking kan alleen door gericht onderzoek worden ontdekt. Het is mogelijk dat de afwijking dan al een behoorlijke tijd bestaat en dat er al sprake is van een zeer slechtziend, lui oog.

Op het consultatiebureau worden de ogen van baby’s en kleuters volgens een vast onderzoeksprogramma nagekeken. Als de consultatiebureauarts twijfelt aan de stand van de ogen of aan het gezichtsvermogen, stuurt hij het kind door naar de orthoptist.

De orthoptist doet uitgebreid onderzoek naar de stand, de samenwerking en de bewegingen van de ogen. Ook wordt de gezichtsscherpte per oog bepaald. Door middel van oogdruppels zal de orthoptist meten of er een brilcorrectie nodig is en kan de oogarts de ogen controleren op eventuele andere afwijkingen.

Zoals al eerder genoemd is, wordt in het algemeen eerst geprobeerd om het luie oog te behandelen voordat het scheelzien wordt behandeld (zie bij de behandeling van het luie oog). Scheelzien kan behandeld worden met een oogoperatie als een bril niet voldoet.

Oogspiercorrectie

Bij een deel van de scheelziende kinderen zal vroeg of laat de ogen 'rechtgezet' worden.

Er wordt dan een oogoperatie gedaan, waarbij de oogspieren die aan de buitenkant van de oogbol vastzitten, worden verzwakt of versterkt door ze te verplaatsen of in te korten.

In de folder ‘Strabismus-operaties’ vindt u meer informatie over deze operatie.

Bril

In bepaalde gevallen kan een bril voorgeschreven worden om de oogstand te corrigeren.

Oefeningen en/of een prismabril

Soms kan scheelzien dubbelzien veroorzaken. Afhankelijk van de oorzaak schrijft de orthoptist oefeningen en/of een prismabril voor.

Voor informatie over het ziekenhuis kunt u terecht op onze internetsite: www.ghz.nl. Ook kunt u bellen naar het algemene informatienummer (0182) 50 50 50.

In deze folder is in het kort aangegeven wat er aan de hand is bij scheelzien. Heeft u na het lezen van deze folder vragen, maakt u dan gerust een afspraak op de polikliniek Oogheelkunde, tel.: (0182) 50 50 14.

De informatie op deze pagina is algemeen en geen behandeladvies. Volg altijd de afspraken die u met uw zorgverlener maakt. Vertalingen zijn gemaakt met vertaalsoftware en kunnen fouten bevatten. Het Groene Hart Ziekenhuis is niet aansprakelijk voor schade door mogelijke onjuistheden in deze informatie. Lees hier onze uitgebreide disclaimer.