naar overzicht

Normale slaap en slaapstoornissen

Na een normale slaap voelt u zich overdag uitgerust en fit. Dit heeft met de duur en de kwaliteit van de slaap te maken.

Vast slaappatroon

Het slaappatroon volgt in de regel een vast patroon. Het bestaat uit vier tot vijf blokken van telkens 1,5 tot 2 uur. Elk blok is op zijn beurt onderverdeeld in verschillende fasen:

  • De eerste en tweede fase vormen de lichte slaap. In dit stadium gaat het waken over in het slapen.
  • In de derde fase ontstaat de diepe slaap waarin u energie opbouwt voor de volgende dag.
  • De diepe slaap gaat over in de droomslaap of REM-slaap. REM staat voor 'Rapid Eye Movement' en verwijst naar de snelle horizontale oogbewegingen tijdens deze fase. De spieren zijn zo goed als verlamd en de ademhaling en hartslag onregelmatig.
  • Na deze fase wordt u meestal even wakker. Vaak kunt u zich dat 's morgens niet meer herinneren.

De behoefte aan slaap is bij iedereen anders. Gemiddeld slapen Nederlanders zo'n 7,5 uur per nacht. Er zijn mensen die korter of langer slapen, maar dit kan ook problemen met zich mee brengen.

9 tips om beter te slapen

Slaapstoornissen

Er zijn meerdere soorten slaapstoornissen, hieronder leest u meer informatie:

  • Slapeloosheid (insomnie)

    Slaaptekort wat samen gaat met klachten bij het functioneren overdag: vermoeidheid, slaperigheid, prikkelbaarheid, verminderde concentratie en prestatie. Het slaaptekort kan het gevolg zijn van in- en/of doorslaapproblemen. Bij kortdurende slapeloosheidsklachten is de oorzaak meestal bekend. Bij langer durende slaapproblemen is de aanleiding doorgaans niet meer te achterhalen. In dat geval kan onderzoek nuttig zijn.

  • Slaapproblemen bij rusteloze benen

    Bij het rusteloze benen syndroom (RLS)  treden vervelende en onbehagelijke, kriebelende, tintelende of brandende sensaties in de benen op. Ze dwingen de benen tot bewegen. Door het bewegen worden deze sensaties minder. Deze klachten komen voor tijdens rust, met name in de avonduren. Dit kan het inslapen en soms ook het doorslapen bemoeilijken.

  • Periodieke beenbewegingen

    Dit verschijnsel wordt gekenmerkt door periodieke beenbewegingen tijdens de slaap. Het zijn schokkende bewegingen die ritmisch optreden. Hierdoor komt u van een diep slaapstadium in een minder diep slaapstadium terecht. Met als gevolg een onrustige slaap en niet uitgerust opstaan. De periodieke beenbewegingen gaan vaak in meer of mindere mate gepaard met rusteloze benen.

  • Tandenknarsen tijdens het slapen

    Bij 80% van de bevolking komt af en toe een lichte mate van tandenknarsen voor. In 5% van de gevallen leidt dit tot vervelende klachten. Het probleem wordt veroorzaakt door ritmische bewegingen van de kaakspieren. Deze leiden tot kauw- en bijtbewegingen en soms tot een knarsend geluid én kan het gezichts- of hoofdpijn geven. We kunnen deze bewegingen soms zien in de slaapregistratie;  een tandarts kan het ook zien aan de tanden die té snel afslijten.

  • Narcolepsie

    Narcolepsie is een slaap-waakstoornis. Typerend voor mensen met narcolepsie is overmatige slaperigheid en onbedwingbare slaapaanvallen overdag. Narcolepsie wordt daarnaast gekenmerkt door andere symptomen zoals:

    • Kataplexie: Dit zijn korte spierverslappingsmomenten die worden uitgelokt door emoties zoals vreugde of boosheid.
    • Slaapverlamming: Een enkele minuten durend onvermogen om te bewegen of te praten tijdens de overgang van slaap naar waak (of andersom).
    • Hypnagoge hallucinaties: Dit zijn niet-reële beelden die worden waargenomen tijdens de overgang van waak naar slaap met een vaak levendige, soms beangstigde inhoud.
  • Vreemde gedragingen vanuit de diepe slaap

    Een vreemde gedraging vanuit de diepe slaap is slaapwandelen. Dit is het gevolg van bijna wakker worden uit deze slaapfase zonder dat u zich daar zelf bewust van bent. Slaapwandelen kenmerkt zich door automatisch handelen, verward zijn en niet op prikkels reageren. Er zijn verschillende vormen van slaapwandelen: rechtop gaan zitten in bed, rondwandelen in de slaapkamer of in huis, schreeuwen of heftig met de armen en/of benen bewegen.

  • Vreemde gedragingen vanuit de REM-slaap

    Een speciale aandoening is de REM-sleep behaviour disorder (RBD). Dit is een stoornis in de slaap waarbij de voor REM-slaap karakteristieke slaapverlamming niet of verminderd optreedt, waardoor iemand slapend in staat is zijn droom uit te leven.

Klachten over een verstoorde slaap komen vaak voor. Toch zijn er ook soms dingen die u zelf kunt proberen om de klachten te verminderen. Bekijk een filmpje over slaapproblemen op de website thuisarts.nl.

Soms gaan de klachten vanzelf over. Als de klachten langer aanhouden dan drie maanden en er gevolgen zijn voor het functioneren overdag, kan verder onderzoek zinvol zijn.

Www.snelbeterinjevel.nl biedt online trainingen aan om zelfstandig te werken aan slaap-, pieker- of stressklachten. Een training bestaat uit oefeningen die u kunnen helpen om uw klacht te verminderen.

Deze website maakt gebruik van cookies

Deze website maakt gebruik van geanonimiseerde cookies om jouw gebruikservaring te optimaliseren en voor de analyse van onze website. Deze cookies kun je niet uitzetten. Bij het tonen en afspelen van YouTube video's worden cookies van derden geplaatst. Deze cookies van derden kun je wel uitzetten. Klik op "Akkoord" als je akkoord gaat met dit gebruik van cookies, klik op "Aanpassen" voor meer informatie en om zelf te bepalen welke cookies deze website plaatst.

Deze website maakt gebruik van geanonimiseerde cookies om jouw gebruikservaring te optimaliseren en voor de analyse van onze website. Deze cookies kun je niet uitzetten. Bij het tonen en afspelen van YouTube video's worden cookies van derden geplaatst. Deze cookies van derden kun je wel uitzetten. Klik op "Akkoord" als je akkoord gaat met dit gebruik van cookies, klik op "Aanpassen" voor meer informatie en om zelf te bepalen welke cookies deze website plaatst.

8.6

Beoordeling op Zorgkaart Nederland
op basis van 450 beoordelingen